Why I do not support Imran Khan

After the beginning of Azadi march, there is much debate on who is right and who is not. Some of my friends call Imran Khan a revolutionary person struggling to bring about the much harped on change in country, and some, including myself, are of the view contrary to it. I’m critical of Imran Khan, not because I support PML-N, PPP or any other party, but thanks to his way of politics. I just support democracy; and Imran Khan’s struggle is more for the power than democracy. For this I have been much criticized by his supporters and well-wishers.

Here are some reasons, why I do not support Imran Khan and his “change.”

1- He is a cricketer, not a leader

Eighteen years is enough time for a man for growing from childhood to a mature man. But, alas, after serving time mentioned above in politics, Imran Khan is still a novice at politics. He has more the appearance of a cricketer than of a mature politician. That’s why he talks in cricket terminology for he is proud of being a cricketer as yet. In politics, he thinks, he has not such an achievement as in cricket. Apolitical boys and girls too are behind a cricketer rather than a politician.

Secondly, his focus is not the whole country in which he tries to bring about the change, but only Punjab. In fact, Punjab is the epicenter of his politics. In sindh, captain has a large number of enthusiastic supporters as that of Punjab. But in last elections, he did not much cared for them. He once came in Karachi, where most of the participant were brought from Punjab, and in Umerkot, where Shah Mehmood has a large number of Mureeds, hence easy to hold a big show. Rest of Sindh was forgotten. A case in point is Quasim Abad PS 47 result, where PTI candidate gained 8635 votes without having any strong vote base of his own. Not only Sindh but also Baluchistan is omitted from his list. He has never ever talked about missing persons. There are some other examples too. So, Sindh and Baluchistan are bereft of his change – and I think they will always be.

2- He is pro – extremists

Imran Khan promises to tackle corruption, while he forgets the most serious problems the nation faces. Corruption often occurs in developed countries, so in countries like Pakistan it is not the problem of the utmost importance to deal with. In fact, extremism is the biggest problem of all in our country. But his stance on the extremism is unclear. Imran Khan says he is against terrorism but in the same breath he calls Taliban his brothers. He gained Taliban’s support in the last election, when ANP, MQM and PPP and other political parties were being attacked and threatened Imran Khan was busy in election campaign. He did not utter a single word in condemnation. Thus, three major political parties were thrown out of the election campaign. When Malala Yousifzai was attacked, he, instead of condemning, kept on favoring Taliban.

When the whole nation was with Malala, his party government in KP stopped her book launching in the province. Nation is not oblivious of Imran Khan’s demand for opening of the office of Taliban in Islamabad and calling Hakimullah Mehsood, killer of thousand Pakistanis, as a martyr. Has anybody heard him excoriating extremists on killing of Sheas? The answer is definitely no.

3- He is not a democrat

In 2002, when all political parties were against the dictator’s rule, only a few lotas were with Musharraf, Imran Khan openly supported Musharraf with his fraud referendum, since he wanted to his long-awaited dream come true – yes to be a prime minister at any cost. Unluckily, Musharraf kicked him out and formed Q-league. Then he began to criticize Musharraf and his aides. Now his dream does not let him sleep in peace. He, therefore, thoughtlessly, is fighting against an elected government any trying to topple it.

4- Who are with him?

PTI is not the party of ideology, it’s mostly formed of Lotas; and you can find a list of approximately two hundred party leaders, including Hashimi and Qurashi, who have recently joined PTI. Most of them were with Musharraf. They have nothing to do with democracy, they just want power. They can change themselves with the changing wind. To cap it all, Imran Khan is power-hungry, so are they.

Change is easier said than done. Imran Khan has even deadly failed in bringing about the change he had promised. Now, cowardly, he is flipping from one phony deadline to another to throw the Prime Minister out. His change, instead of the system, seems to zero in on the prime minster.

Mr. Captain, your change, in my opinion, can be just a figment of your imagination, but is very difficult to come to pass.
published on ARY blogs


نئين مڪاني نظام جو نيٺ ڇا ٿيندو؟

ن                               منيش ڪمار
پ پ جي چونڊيل عوامي حڪومت پاران سنڌ ۾ نئون مڪاني نظام سنڌ پيپلز لوڪل گورنمينٽ  آرڊيننس 2012ع (SPLGO) لاڳو ڪيو، جيڪو خيرن سان هاڻ ته قانون جو به حصو ٿي چڪو آهي. ان قانون موجب سنڌ ۾ هڪ بدران ٻه نظام لاڳو ڪيا ويا آهن، هڪ طرف ڪراچي، حيدرآباد، ميرپورخاص، سکر، لاڙڪاڻو، خيرپور کي ڌار انتظامي يونٽ (Metropolitan) ٺاهيو ويو آهي (شهيد بينظير آباد کي به ميٽروپوليٽن سٽي جو درجو ڏيڻ جو ڳالهيون هلن پيون) جنهن تحت ڪيترائي اختيار ميئرز کي ڏنا ويا آهن، جڏهن ته باقي سنڌ ۾ ڌار نظام آهي. جنهن ۾ ضلعي ڪائونسلز جا چيئرمين مقرر ڪيا ويندا، پر ميئرز ۽ انهن جي اختيارن ۾ بنهه گهڻو فرق آهي، اهڙي ٻٽي نظام خلاف سنڌ ۾ زبردست تحريڪ اڀري جيڪا ساڳئي طاقت سان نه ئي سهي پر اڃا به هلندڙ آهي، جنهن ۾ نه رڳو قومپرست پر ٻيون سياسي توڙي مذهبي جماعتون ۽ عوام کان ويندي سول سوسائٽي جا نمائندا، شاعر. اديب ۽ دانشور به هڪ آواز ٿي مخالفت ڪري رهيا آهن ۽ ان کي سنڌ دشمن عمل ۽ سنڌ جي وجود کي ورهائڻ جي سازش قرار ڏئي رهيا آهن، ڏسڻو اهو آهي ته واقعي اهو نظام جيڪو پ پ طرفان سنڌ ۾ لاڳو ڪيو ويو آهي، سنڌ لاءِ فائديمند آهي يا نقصانڪار.
مڪاني نظام واري بل ۾ ڇا آهي؟
ان ڳالهه تي تمام گهڻو لکجي چڪو آهي، ڪافي بحث مباحثا به ٿيا آهن، ميڊيا ۾ رپورٽون به شايع ٿيون آهن، انهن ميڊيا رپورٽن موجب مشرف واري آندل مڪاني نظام کان به هي نظام مڪاني حڪومتن يا ان جي ميئرز کي وڌيڪ اختيار ڏئي ٿو، عام طور تي مڪاني حڪومت جي اختيار ۾ صفائي، بنيادي صحت ۽ تعليم وغيره اچي ٿا وڃن، ماضي ۾ جڏهن پرويز مشرف ناظمي نظام لاڳو ڪيو هو ته ٻين سان گڏ پ پ به ان کي رياست اندر رياست ٺاهڻ جي برابر قرار ڏنو هو، هن ڀيري پ پ جي حڪومت ئي SPLGO جهڙو نظام لاڳو ڪري صوبي جي 43 اختيارن/ ادارن منجهان 40 ميئر يا چيئرمين کي ڏنا آهن. واضح رهي ته 18 هين آئيني ترميم ۾ جيڪي کاتا مڪمل طور تي صوبائي حڪومت جي ماتحت ڪيا ويا آهن، جن ۾ مڪاني ادارن وارو کاتو به شامل آهي، انهن تان صوبائي حڪومتن جا اختيار کسي مڪاني حڪومتن حوالي ڪرڻ به آئين سان کليل نموني ٽڪراءُ آهي، جڏهن ته مڪاني ادارن جي آڊٽ جو اختيار به وفاقي آڊيٽر کي آهي، جيڪو پڻ آئين جي خلاف آهي. ان حوالي سان به بل کي تڪراري چيو پيو وڃي.
قومپرستن ۽ مخالف ڌر
نئين مڪاني نظام خلاف سنڌ ۾ قومپرست توڙي مخالف ڌرين جو اڃا تائين احتجاج جاري آهي، اهڙي احتجاج ۾ انهن جي 2 ڪارڪنن جون حياتيون به ضايع ٿيون آهن، ڪيترن ئي ڪارڪنن تي ڪيس داخل ڪيا ويا آهن، گرفتاريون به ٿيون آهن، پر انهن جو احتجاج بند ناهي ٿيو، قومپرستن جو اهو چوڻ آهي ته عوام جي ووٽن تي چونڊيل پ پ جي حڪومت اتحادين جي چوڻ (يا دٻاءُ) تي اهڙو نظام آڻي پنهنجا ئي اختيار مڪاني حڪومتن کي ڏنا آهن ۽ هڪ سنڌ ۾ ٻه نظام لاڳو ڪيا آهن، جيڪا اصل ۾ سنڌ جي ورهاڱي جي سازش آهي، اهڙي نظام کي ڪنهن به صورت ۾ قبول نه ڪيو ويندو. ف ليگ به اهڙي نظام تحت حڪومتي اتحاد مان ڌار ٿي وئي، ان سان لاڳاپيل وزيرن به استعيفائون ڏئي ڇڏيون، انهن سنڌ اسيمبلي ۾ اپوزيشن بئنچن تي ويهڻ لاءِ درخواستون به ڏنيون آهن، جيڪي اڃا تائين اسپيڪر منظور نه ڪيون آهن. نواز ليگ سوڌو مذهبي جماعتون به ان نظام کي رد ڪن ٿيون، انهن جو به اهو ئي موقف آهي ته هي بل سنڌ جي ورهاڱي جي سازش آهي، جيڪا ڪنهن به صورت برداشت نه ڪنداسين.
اڻ ڌريا ماڻهو ۽ انهن جي راءِ
سنڌ ۾ لاڳو ڪيل ان نظام خلاف نه صرف سياسي ڌرين پر سنڌ جي ساڃاهه رکندڙ دانشورن، ليکڪن، شاعرن، استادن، صحافين ۽ فنڪارن به ڀرپور احتجاج رڪارڊ ڪرايو آهي، پر حڪومت ان کي به پ پ مخالف سرگرمي قرار ڏئي ٿي، مٿي ڄاڻايل طبقو ڪنهن به معاشري ۾ ڪنهن سياسي پارٽي يا ڌر جي ننڍڙن مفادن، جذباتي وابسطگي جي ڪري جيئن جو تيئن حمايت نه ڪندو آهي، ڇاڪاڻ ته اهو معاشري جو ڪو عام نه پر خاص طبقو آهي، جنهن جي هر عمل تي گهري نظر رکي ويندي آهي، ان ڪري سنڌ جي انهي طبقي به انهي نظام کي نه رڳو پنهنجي لکڻين، تقريرن ۽ ليڪچرن ۾ ننديو آهي پر روڊن تي نڪري ان جي مخالفت ڪئي آهي، ڪراچي ۽ حيدرآباد ۾ ڪيل احتجاج ۽ انساني زنجير ٺاهڻ ان جو ثبوت آهن، حيدرآباد ۾ هڪ دانشور ڪانگريس به ڪرائي وئي، جنهن ۾ سنڌ جي انتهائي هاڪاري دانشورن، ليکڪن، شاعرن، استادن، صحافين شرڪت ڪري ان نظام کي رد ڪيو.
پ پ حڪومت جو موقف
پ پ حڪومت کي ڪرڻ تي ايئن گهربو هو ته اهڙو بل آڻڻ کان اڳ پنهنجي اتحادين توڙي مخالف ڌر جي ميمبرن کي اعتماد ۾ وٺي بحث ڪرائي ها، جنهن کانپوءِ اتفاق راءِ سان ان بل کي قانون جو حصو بڻايو وڃي ها، پر ان جي ابتڙ پ پ حڪومت بنا ڪنهن مشاورت ۽ صلاح مشوري جي، پنهنجي اتحادي (ايم ڪيو ايم، ان ۾ ف ليگ ۽ اي اين پي کي شامل نه ڪيو ويو) سان گڏجي بل ٺاهي سنڌ اسيمبلي ۾ مخالف ڌر جي احتجاج باوجود پاس ڪرائي ورتو، پ پ حڪومت جي اهڙي رويي تي نه صرف نظرانداز ڪيل اتحادين، مخالف ڌر ۽ قومپرستن پر عوامي سطح تي به هڪ ڪاوڙ جي لهر اڀري آئي، جيڪا احتجاج ۾ تبديل ٿي وئي، جنهن جو سلسلو اڃا تائين جاري آهي. پ پ جا وزير ۽ اڳواڻ انهن سڀني ڳالهين کي نظرانداز ڪندي اهڙي عمل (مڪاني ادارن جو بل پاس ڪرائڻ وارو) کي پ پ جي تاريخي ڪاميابي ڪوٺي رهيا آهن، هنن اهڙو بل پاس ڪرائڻ جي خوشي ۾ حيدرآباد ۾ جلسو به ڪرايو، جتي پ پ طرفان ان جلسي ۾ مڪاني ادارن واري آندل نئين قانون جي سٺائين کي کولي عوام آڏو بيان ڪرڻ گهرجي ها پر ٿيو صرف اهو جو ان جلسي کي صرف احتجاج ڪندڙن لاءِ هڪ “طاقت جو مظاهرو” ۾ تبديل ڪري احتجاج ڪندڙن جي ڪردار ۽ انهن جي ٻين ڳالهين تي ڳالهايو ويو، ان ڪري عوام کي اڃا اها خبر پئجي نه سگهي آهي ته جيڪڏهن قومپرستن جي مخالفت صرف پروپئگينڊا آهي ۽ اهي ان نظام مان هروڀرو اوڻايو ڪڍي عوام کي گمراهه ڪري رهيا آهن ته پوءِ پ پ اڃا خاموش ڇو آهي، ڇو نه ان تي ان آرڊيننس ۾ شامل سنڌ دوست ڳالهين کي عوام جي آڏو آڻڻ گهرجي؟ عوام اڃا ان ڳالهه تي حيران آهي ته جيڪڏهن بل واقعي خراب ڪونهي ته سٺو ڇا آهي؟
نيٺ ڇا ڪجي؟
عوامي مينڊيٽ وٺي آيل پ پ حڪومت کي اهو گهربو هو ته هيڏي وڏي عوامي ردعمل کانپوءِ اهو نظام واپس وٺڻ گهرجي ها، نه ته احتجاج ڪندڙ ڌرين سان ڳالهيون ڪري ان ۾ ڪي تبديليون ضرور آڻڻ گهرجن ها، پر اهو جيئن جو تيئن رهيو، لڳي ايئن ٿو ته پ پ حڪومت هن ڀيري اتحادي ايم ڪيو ايم وٽ صفا مجبور بڻيل هئي، نه ته اڳئين ڀيري اهڙو نظام آڻڻ کانپوءِ عوامي ردعمل تي هڪ ئي ڏينهن اندر اهو نظام واپس ورتو ويو هو، پر هاڻ ان مان اميد رکڻ ٻٻرن کان ٻير گهرڻ برابر آهي. جڏهن هڪ نظام، پوءِ اهو تڪراري هجي يا غيرتڪراري، صوبي جي قانون حصو بڻجي ويو آهي ته ان کان بچڻ يا جان ڇڏائڻ جو اسان وٽ صرف 2 طريقا وڃي بچيا آهن، هڪ اهو ته سڌي ريت اهو ته ٻيهر قانوسازي ڪري ان قانون کي وري پنهنجي (سنڌ جي) فائدي وارو بڻائجي، ان حوالي سان پ پ جيڪا هيترن احتجاجن باوجود به قانون واپس نه ورتو ۽ نه ئي ان ۾ اعتراض جوڳن نقطن جي ترميم ڪئي، سو هاڻ هڪ رستو ته اهو آهي ته صبر کان ڪم وٺجي ۽ پنهنجي حڪمت عملي کي گراس روٽ تائين کڻي وڃي، ماڻهن کي حقيقت کان آگاهه ڪجي پنهنجي ڪارڪردگي ڏيکاري انهن کان همدريون وٺجن، ان عرصي دوران پ پ جي آندل ساڳئي نظام جون چونڊون به وڙهجن ۽ ووٽ وٺي اسيمبلي ۾ اچي ساڳئي قانون کي اڪثريت سان رد ڪري نئون قانون آڻجي، جيڪو سنڌ جي مفادن ۾ هجي ته سڀني قومپرستن توڙي مخالف ڌر جي ماڻهن جي پسند وٽان به، پر جيڪڏهن واقعي به اسين ايترو گهڻو انتظار ڪرڻ جو ڪشٽ افورڊ ڪرڻ جي پوزيشن ۾ ناهيون ته پوءِ تحريڪ، جيڪا هاڻ ڏينهون ڏينهن ڌيمي ٿيندي پئي وڃي، ان کي وري مضبوط ڪجي، ان سلسلي ۾ 30 نومبر تي جلسو آهي، ڏسجي ته ان کان اڳتي جي حڪمت عملي ڪهڙي ٿي ٺهي؟

Election 2013 and our expectations …By Manesh Kumar

The Nation, hopefully, is looking towards the coming election 2013; it has remained 4, 5 months only.  Constitutional assemblies will complete its five years tenure at March 18. For the free and fair elections, the chief election commissioner, ret justice fukher Aldin. G abhrim has been appointed by the P P P government with consensus of P M L (N) and other opposition parties First time in Pakistan history, government and opposition parties have also pledged to have an impartial caretaker government as well. Credit of fair voter lists goes to Supreme Court.
Most important thing, I would like to say or it is very fortune of all of us Pakistanis, that these peoples elected democratic p p p government in first time of country’s 64 year history, going to complete its tenure … congratulations …!  However the previous Q League government had also completed its tenure, it wasn’t elected, but selected by a dictator Mushraff. However, this government was elected  in the name of late  Benazir Bhutto assassination, had more to do, which could have not fulfill the public’s hopes, in initial promises were made by people elected members and their leadership are not fulfilled.
Election campaign was started from Imarn Khans Lahore jalsa, on October 30, 2012, many of us thought that his high speed tsunami  is going to change not only Pakistan but whole the world, his promises of finishing corruption and dishonesty and others were so pretty but, alas, not sustained, before election he is going to be thing of past. Then P P P, P M L (N), M Q M, Sindhi nationalist and religious parties too, were began to show their strength more than real potential, which are still continued.
P P P  has announced that its very sincere about having free and fair election, in the first progress  chief election commissioner has been appointed with full agreement of different opposition parties, and acting government too, will be unbiased. Leaders of P P P asserted that in their tenure no one would object on any step that they would have taken.  M L (N) has also said in different statements that they except that under the chief election commissionership of ret justice fukher Aldin. G abhrim, 90 elections would be fair. And the other hand they think or say that as for as president Aasif Zardari is sitting is Ewan Sader, they did not think of free and fair election. But know their guns are not only towards the zardari but they seem more anxious of Imarn Khans tsunami, which they might have to face in Punjab.
In the Pakistanis history mostly there has been fight between civil and military to achieve the … military is served Pakistan more than democratic governments, so this is the first time that they are not seemingly, looking toward … or not interested to take any adventure, which may cause the country’s failure, so democratic process scarcely, has started its growth from very low level, that’s why after this elected government, people are not listening any eco of heavy shoes, but next  time too, there will be democratic government.
So, the most interesting topic of discussion at public discourse and in the media as well, is only one; next election, in Sindh province, Peoples party is standing on one side and other parties, nationalist, q league, functional Muslim league and religious groups too, are on other side, they said that p p p, after new local government ordinance, have lost the mandate of the public of sindh, and have not fulfilled the hopes which people wanted, for what they voted, so it is the time, first, that people of sindh are very angry with p p p and do not wants to elect such type of government, which may cause endanger  the existence of  sindh. They are hoping that this time people will vote them .P pp is not looking bother that it might have to face any kind of difficulty, they say people of sindh is well aware of nationalist and other parties, and their leadership, and will support to p p p as before.
The public is also responsible at this time, to elect well-wisher members and people should vote on the performance base not on the bases of emotional attachment, free media can play greater role in this regard, students and other educated people can also do a lot, if they want.

ملالا اسٽيٽسڪو خلاف بغاوت جو اهڃاڻ ……….منيش ڪمار

ان ڏينهن آئون يونيورسٽي مان موٽي اچي، جيئن ئي فيس بوڪ تي لاگ ان ٿيان ٿو ته محمد حنيف بي بي سي جي هڪ ڇرڪائيندڙ خبر شيئر ڪري ٿو ته ملالا يوسفزئي دهشتگردن جي حملي ۾ زخمي ٿي پئي آهي، آئون سڪتي ۾ اچي ٿو وڃان.
ملالا يوسفزئي ان علائقي سان تعلق رکي ٿي، جنهن جو نالو سوات آهي، صرف سوات جو نالو اسان جي چپن تي ايندي ئي آسان جي تصور ۾ الاءِ ڇا ڇا اچي وڃي ٿو، اهو سوات جتي مڪمل طور تي طالبان جو راڄ آهي، جتي عورتن کي سرعام ڦٽڪا هنيا وڃن ٿا ۽ ماڻهن جا سر قلم ڪيا وڃن ٿا، جتي حڪومت جي ڪابه رٽ ناهي، صرف هٿيار بردارن جو سڪو هلي ٿو، جيڪي رياست جي برخلاف پنهنجو قانون لاڳو ڪري ويٺل آهن، اهي طالبان جيڪي نياڻين جي تعليم جي خلاف آهي، هن وقت تائين نياڻين جا الاءِ ته ڪيترائي اسڪول تباهه ڪري چڪا آهن. ملالا اهڙي تنگ نظر ماحول ۾ رهي ڇوڪرين جي تعليم لاءِ جاکوڙي رهي هئي، جيڪا ڳالهه هنن کي ڪنهن به صورت ۾ قبول نه هئي ۽ هنن کيس گولين جو نشانو بڻائي ڇڏيو.
هونئن ته هن ملڪ ۾ عورتن خلاف ٿيندڙ ويڙهه جي تاريخ تمام پراڻي آهي. ايوب خان باني پاڪستان قائداعظم محمد علي جناح جي ڀيڻ فاطمه جناح کي شڪست ڏيڻ لاءِ اهڙن ئي ماڻهن کي اڀاريو هو، جن فتوائون جاري ڪيون ته عورت جي حڪمراني ڪنهن به صورت ۾ جائز ڪونهي، انهن کي چوديواري اندر ئي رهڻ گهرجي! نيٺ هن کي هارايو ويو. پوءِ اهي بينظير ڀٽو خلاف ٿي بيٺا پر هو ارڏي هئي، هو انهن جي اڳيان آڻ مڃڻ واري نه هئي، آخر ۾ هو پنهنجي جان جي قرباني ڏئي وئي. ٻئي طرف هو بنا ڪنهن روڪ ٽوڪ ۽ رک رکاءَ جي وڌندا رهيا، مذهب جي نالي ۾ اهو سڀ ڪجهه ٿيڻ ڪري اسين ماٺ ئي رهياسين.
ان سلسلي ۾، هنن پهرين سيڪيولر اسپيس والاريو، مذهب جي نالي ۾، اسان ڪجهه چوڻ ۽ ڪرڻ کان رهياسين، هاڻ اهو سيڪيولر اسپيس نه هئڻ جي برابر وڃي بچيو آهي. منارٽيز سان به ايئن ئي ڪيو ويو، پر پوءِ به اسان چپ رهياسين، هاڻ هو روشن خيالي ۽ ترقي پسندي جي پويان وڌي چڙهي لڳا آهن، ملالا يوسفزئي تي حملو ان جو واضح مثال آهي.
ڏٺو وڃي ته خاص ڪري تعليم بابت هن ملڪ ۾ طالبان ۽ رياست جي پاليسي ۾ ايترو ڪو خاص فرق ناهي، ٿورو غور ڪري ڏسو، طالبان صرف عورتن جي تعليم ۽ حڪمراني جي خلاف آهن، ته اسان جي حڪومت ۽ اشرافيه اڄ به تعليم کي رياست تي پنهنجي حاڪميت خلاف وڏي ۾ وڏو خطرو سمجهي ٿي. طالبان عورتن جا اسڪول تباهه ڪن ٿا، پر حڪمران ته ان ۾ به اهڙي قسم جي متڀيد ۽ تفريق نٿا رکن، ان ڪري ڇوڪرا هجن يا ڇوڪريون، سڀني جا اسڪول مينهن جي واڙن ۾ تبديل ڪري رهيا آهن يا اوطاقون بڻائي رهيا آهن يا وري ماسترن کي، جيڪي اڳ ئي تمام گهٽ آهن، هڪ يا ٻه سئو شاگردن لاءِ هڪ يا ٻه استاد مقرر ٿيل آهن، انهن کي ويزا تي اماڻي ڇڏين ٿا، يا وري تعليم جي شعبي ۾ وسيلن جي انتهائي کوٽ پيدا ڪري، اسان وٽ پاڪستان ۾ تعليم لاءِ بجيٽ جو صرف 2 سيڪڙو حصو به نٿو رکيو وڃي، جيڪو بنهه گهٽ آهي، اهي ته پنهنجي حصي جو ڪردار ڀرپور طريقي سان بخوبي نڀائيندا اچن، ان ميدان ۾ پوئتي ڪٿي آهن؟ وڏي عرصي کان منظم طريقي سان اهو سڀ ڪجهه ٿي رهيو آهي، نتيجي ۾ ڇا ملي رهيو آهي، نوجوان آهن جيڪي تعليم جي ميدان ۾ جديد تقاضائن تي پورو لهڻ کان قاصر آهن، ان ڪري کين اڪثر هنڌن تان ناڪامي نصيب ٿيندي آهي. هڪ ريسرچ مطابق اسان وٽ ٻارڙن جي آبادي جو اڌ حصو مشڪل سان اسڪولن تائين پهچي ٿو، صرف ڇوٿون حصو ثانوي تعليم پرائي ٿو، جڏهن ته يونيورسٽين تائين پهچندڙ نوجوانن جو انگ صرف 5 سيڪڙو آهي، انهن جي ئي ته مهرباني آهي.
اسٽيفن. پي ڪوهن پنهنجي “ڪتاب پاڪستان جو مستقبل” ۾ لکي ٿو ته پاڪستان مان اڪثر ماڻهو ٻاهر ملڪن ۾ تعليم پرائڻ کان پوءِ اتي ئي رهڻ کي ترجيح ڏين ٿا، صرف ٿورڙي انگ ۾ جيڪي موٽي اچن ٿا ته انهن کي اهو ماحول نٿو ملي، جنهن جي نتيجي ۾ اهي واپس هليا ويندا آهن. هن موجب ته نامياري اسڪالر حامد قزلباش جو چوڻ هو ته “پاڪستان ۾ اسڪالرز لاءِ صرف هڪ ئي پيغام هوندو آهي، ته توهان جو ڪم هتي اهم ناهي” ۽ وڌيڪ ته موجوده پاڪستان برصغير جو اهو حصو هو جتي تعليم جو ڪو به رواج نه هو، اتان اسڪالز بدران سٺا سپاهي ۽ سٺا واپاري پيدا ٿيندا هئا، ڏٺو وڃي ته اڄ تائين اهو سلسلو جيئن جو تيئن برقرار رکڻ جي ڀرپور ڪوشش ڪئي پئي وڃي، ان جو هڪ وڏو سبب اهو به آهي ته اسين انڊسٽريل نه پر جاگيرادراڻي سماج ۾ رهون ٿا، جتي تعليم جي ڪابه ضرورت ناهي هوندي، اتي تعيلم يافته ذهن نه پر صحتمند جسم گهرجن!
ڪرڻ لاءِ پنجهٺ سالن جو عرصو تمام وڏو هوندو آهي، ان وچ ۾تعليم لاءِ گهڻو ڪجهه ٿي پئي سگهيو، پر اسان کي ته اڃا ڪشمير جو مسئلو به حل ڪرڻو آهي، افغانستان جو بار به اسان جي ئي هيڻن ڪلهن تي آهي، آمريڪا سان 12 سالن کان دهشتگردي خلاف جنگ ۾ جاکوڙي رهيا آهيون، ٻيا به کوڙ سارا اندريان ۽ ٻاهريان مسئلا آهن انهن لاءِ به ڪجهه نه ڪجهه ته ڪرڻو اسان کي ئي آهي، هڪ ڊگهي لسٽ آهي، ڪيتريون ذميواريون آهن، ايتري ڪٿان آئي فرصت جو حڪومت پئي ڳوليندي وتي ته ڪٿي ڪٿي اسڪول بند پيل آهن! يا گهر گهر وڃي انهن استادن کي وٺي اچي ته هلو هلي ٻار پڙهايو! ڇا اهو گهٽ آهي ته قيام پاڪستان وقت صرف هڪ يونيورسٽي هئي، 600 شاگرد پڙهندا هئا، هاڻي الله جي فضل سان 143 يونيورسٽيون آهن جتي 10 لک نوجوان تعيلم جهڙي زيور سان آراسته ٿي رهيا آهن؟ ڇڏيو بس، رهڻ ڏيو، اسان جي ڳالهين سان ڀلا ڪنهن جو ڇا ٿو بگڙي.
ملالا يوسفزئي اسٽيٽسڪو، غلامي ۽ جهالت خلاف هڪ بغاوت جو اهڃاڻ آهي، هاڻي جڏهن اسان هن کي اون ڪريون ٿا، سندن حملي تي مذمتون ڪري رهيا آهيون، صدر کان وٺي وزيراعظم ۽ آرمي چيف تائين، يا حڪومتي وزير توڙي مشير سڀ جرئت، بهادري ۽ خدمتن تي ساراهه جا ڍڪ ڀري رهيا آهن، پر ڇا واقعي به اسان هن جي سوچ کي به قبول ڪري ورتو آهي، ڇا اسين ملالا ۽ ان جهڙيون انيڪ ڇوڪريون توڙي ڇوڪرا تعيلم جي توڙي سماجي بهتري لاءِ جاکوڙ ڪن ٿا، ڇا اسين انهن جا ٻانهن ٻيلي ٿي جدوجهد ۾ سندن ساٿ ڏينداسين؟ يا محض ان شعر جيان ته:
بري هي محبت، محبت بري هي
ڪهي جا رهي هين، ڪيئي جا رهي هين!

Intolerance in Pakistan … By: Manesh Kumar

          There are, two issues, are getting more importance in our political and public discourse and in the media as well: blasphemy allegations and plight of Hazara community of this country in general and Baluchistan in particular. This horrific and excruciating situation is soaring day by day, everybody seems bother of it, but if you seriously think, I’m sure; you will find nothing but religious intolerance and hatred.
         A Christian girl, Rimsha, arrested in Islamabad, few week ago, being accused of burning papers containing verses from holy Quran, thrown into Adiala jail on blasphemy charge. She and her family reinforce that they cannot even think of dishonor of holy book, and she has not committed that sin, and is falsely accused. The case took turn when a Mullah (prayer leader) of local masque accused by an eyewitness of tampering with evidence in the case, two other witnesses came to support of this statement and recorded that mullah had done it. Now whom you will say the actual sinner, the mullah who tampered the evidence by deliberately, misusing the papers of Holy Scripture and added them into plastic bag, or the innocent girl who is not able to read alphabet, and suffering from mental illness?
        Hazara community, in this country are being more victimized than minorities; dozens of people get down from buses and lined up then killed in every week or two week’s intermission, we protest in favor of Muslims of Burma without knowing that whether their conflict is religious or ethnic? But how many of us are come to streets to demonstrate against those who are killing our neighbors, relentlessly?  
         The problem of forced conversation of young Hindu girls to Islam, in upper Sindh, is also biggest conspiracy against Hindu-Muslim interfaith harmony which has been for thousands of years. Many young Hindu girls have been kidnapped and converted to Islam; many of them were not even appeared in courts. There still something what we say religious harmony, especially in villages, still Muslim don not sacrifice of cow on Eid, and Hindu too, avoid to celebrate their festive during the muhram-al-haram, but situation seems it will not last long time.
          The religious intolerance has also been passed through curriculum of textbook and pinned into our children’s minds. National commission for justice and peace (NCJP) recently has conducted an analysis of the revised curriculum of Sindh and Punjab textbook for 2012-13 for inclusion of biased and discriminatory content against religion other then Islam. Report says that words Hindu, Christian and Jew are portrayed very negatively. For example in an Islamic study book Sindh board for class 5, in a chapter includes a line saying: “people of other religions usually stay busy in useless activities during their religious festivals there is no concept of God or submission among them”. The chapter “Pakistan an Islamic state” in the textbook of Punjab includes this line: “Hindus harmed Muslims in every way”.
         The content analysis has also been published in Urdu to generate a debate on how the inclusion of discriminatory content sows the seed of hatred and ensure that the review reaches maximum people. Here I just want to show you the difference between curricula of 2009-11 and 2012-13.
         According to analysis the syllabus being taught at the government school in sindh province, includes a higher number of mentions which can be categorized as discriminatory. Number of chapters with discriminatory content in 2009-11 was 11, but in 2012-13 there 22. However analysis observed that Islamic study book for class 7 and Pakistan study book for class eight don’t include the discriminatory content from 2009-11.
         Simultaneously, in Punjab, the number of discriminatory chapters has increased from 11 in 2009-11 to 22 in 2013. The NCJP analyzed that number of discriminatory lines with religious bias was 45, but it now has reached at on hundred twenty tow. National commission for justice and peace has also made recommendations to revise the content and recommended that students should be taught the role of minorities in Pakistan’s creation, if it is not possible to exclude or change Islamic study from school curriculum then minorities children should have right to religious teaching too, as per the article 20 and 22 of constitution.

           Muhammad Ali Jinnah, the founder of Pakistan, wanted to create a secular country. He had said in his first speech; every man has right to go temple, church and masque, or where ever he or she wants to go for worship, has freedom, but, alas, a country, which was made in the name of religion – as Stephen p. Cohen wrote in his book, the future of Pakistan, there is DNA’s problem with this country – has become a bastion of Islam. Though, culture of Pakistan is a pluralistic mixture of cultures, beliefs and rituals of many ethnicities, religions and Muslims sects as well.
         On September 21, all Muslim worlds protested against anti-Muslim film, no devastation was reported in any other country instead of Pakistan. Whole world is brotherly watching us that what sort of nation we are? The day was announced ishque-e-rasool would have symbol of peace and fraternity, but here, alas, we only saw violence and killing across the country, twenty seven people killed they all were Muslim, a church was set on fire in Mardan. Destroying our own assets and other’s religious places, is what kind of protest? It is reported that many Hindus took part in rallies on Ishque-e-Rasool day; it will definitely be in favor of our interfaith harmony and peace.